Pajero: 25 χρόνια επιτυχίας

Η παράδοση της Mitsubishi στα τετρακίνητα επιβατικά οχήματα ξεκινά το 1934 με το πρώτο πετρελαιοκίνητο τετρακίνητο επιβατικό, το ΡΧ33. Όταν και πάλι αποφάσισε να δημιουργήσει ένα αντίστοιχο όχημα, επιδίωξε να συνδυάσει την ελκυστική εμφάνιση και τις ανέσεις ενός επιβατικού με την αντοχή που απαιτεί ένα αξιόλογο 4x4. Στο σχεδιασμό και την ανάπτυξη του Pajero εκτιμήθηκε ιδιαίτερα ο ρόλος του οδηγού και των επιβατών, αφού θα έπρεπε να είναι ευχάριστο στην οδήγηση και άνετο για τους επιβάτες. Το αρχικό πρωτότυπο, το Pajero Ι, παρουσιάστηκε στην Έκθεση του Τόκιο το 1973. Από την αρχή φάνηκε ότι ανήκε σε μία ξεχωριστή γενιά, αφού οι μεγάλες πόρτες και ο γενναιόδωρος σε διαστάσεις θάλαμος οδήγησης μαρτυρούσαν το φιλικό χαρακτήρα του. Η εξέλιξή του χρειάστηκε πέντε χρόνια και το 1978, πάλι στο Τόκιο, παρουσιάστηκε το δεύτερο πρωτότυπο, το Pajero ΙΙ. Μέσα στα επόμενα τρία χρόνια έγιναν αρκετές μικροαλλαγές, ώστε τον Οκτώβριο του 1981, στην 24η Έκθεση Αυτοκινήτου του Τόκιο, να παρουσιαστεί η τελική πρόταση της Mitsubishi.

Η πρώτη γενιά (1982-1991)
Έπειτα από σχεδόν δέκα χρόνια προετοιμασίας, το Mitsubishi Pajero αρχίζει να διατίθεται το 1982. Η ονομασία Pajero χρησιμοποιήθηκε για όλες τις χώρες, εκτός της Μεγάλης Βρετανίας (ονομάστηκε Shogun), της αμερικανικής ηπείρου και της Ισπανίας (ονομάστηκε Montero).

Το πρώτο, λοιπόν, Pajero διέθετε πλαίσιο κοντού μεταξονίου, δίθυρο αμάξωμα με υφασμάτινη ή μεταλλική οροφή και θέσεις για δύο άτομα εμπρός και δύο πίσω (όμως με περιορισμένη άνεση λόγω του κοντού μεταξονίου).

Οι κινητήρες του ήταν τετρακύλινδροι, ένας βενζινοκινητήρας 2,0 λίτρων (110 ίππων) και δύο πετρελαιοκινητήρες 2,3 λίτρων (75 ίππων ή 90 ίππων με turbo). Όλοι οι κινητήρες διέθεταν έναν άξονα, ο οποίος περιστρεφόμενος αντίστροφα απορροφούσε τους κραδασμούς που δημιουργούσε ένας τετρακύλινδρος σε σειρά κινητήρας. Το κιβώτιο ταχυτήτων διέθετε τρεις ή πέντε σχέσεις και συνδεόταν με ένα βοηθητικό κιβώτιο για την επιλογή κοντής ή μακριάς σχέσης μετάδοσης και επιλεκτικής μετάδοσης στον πρόσθιο άξονα. Μία καινοτομία της Mitsubishi ήταν η χρήση αλυσίδας μεγάλου πλάτους για τη μετάδοση από την έξοδο του βοηθητικού κιβωτίου στον πρόσθιο άξονα μετάδοσης, για αντοχή, απλότητα και ήσυχη λειτουργία. Σημαντική διαφορά του Pajero από τα έως τότε οχήματα 4x4 ήταν η ανεξάρτητη εμπρός ανάρτηση με διπλά ψαλίδια και ράβδους στρέψης. Το τιμόνι ήταν υδραυλικό και το σύστημα φρένων περιλάμβανε αεριζόμενα δισκόφρενα εμπρός και τύμπανα πίσω.

Σχεδόν ένα χρόνο μετά, το Μάρτιο του 1983, η Mitsubishi παρουσίασε την έκδοση wagon, όπου το αμάξωμα ήταν περισσότερο ευρύχωρο, με άνετες θέσεις και για τους πίσω επιβάτες. Επιπλέον, η έκδοση αυτή εφοδιάστηκε για πρώτη φορά με υπερτροφοδοτούμενο βενζινοκινητήρα 2,0 λίτρων, 145 ίππων. Παρά την εισαγωγή του wagon, το Pajero λόγω του κοντού μεταξονίου παρέμενε ένα αξιόλογο μεν όχημα 4x4, ακατάλληλο δε για τις ανάγκες μιας οικογένειας. Το πρόβλημα λύθηκε με την παρουσίαση το καλοκαίρι του 1983 της έκδοσης με μακρύ μεταξόνιο, πεντάθυρο αμάξωμα και προαιρετική τρίτη σειρά καθισμάτων. Οι κινητήρες τώρα περιλάμβαναν τον υπερτροφοδοτούμενο βενζινοκινητήρα και δύο πετρελαιοκινητήρες (ατμοσφαιρικό και υπερτροφοδοτούμενο).

Περισσότερες βελτιώσεις είδαν το φως το καλοκαίρι του 1984, με την υιοθέτηση νέων πετρελαιοκινητήρων με αυξημένη ισχύ, ενώ οι εκδόσεις με μακρύ μεταξόνιο εφοδιάστηκαν με δισκόφρενα σε όλους τους τροχούς και αποσβεστήρες ρυθμιζόμενους από το εσωτερικό.

Ένα σημαντικό βήμα έγινε το 1988 με την παρουσίαση του πρώτου V6 βενζινοκινητήρα 3,0 λίτρων. Ακόμη ο πετρελαιοκινητήρας αναβαθμίστηκε στα 2,5 λίτρα, αποκτώντας και εναλλάκτη θερμότητας (intercooler). Για τις εκδόσεις με κινητήρα V6 η πίσω ανάρτηση διαφοροποιείται, χρησιμοποιώντας ελικοειδή ελατήρια αντί των φύλλων σούστας.

Η δεύτερη γενιά (1992-2000) 
Υστερα από δέκα χρόνια παρουσίας και καταξίωσης, το Pajero είναι ώριμο για την πρώτη ανανέωσή του το 1992. Τόσο τα πλαίσια με κοντό μεταξόνιο όσο και αυτά με μακρύ μεταξόνιο αποκτούν μεγαλύτερο μήκος (κατά 70 και 30 χιλιοστά αντίστοιχα). Τα αμαξώματα εμφανίζονται ανανεωμένα, χωρίς όμως αλλαγές στο βασικό σχεδιασμό (δίθυρα με υφασμάτινη ή μεταλλική οροφή και πεντάθυρα με ημιυπερυψωμένη ή υπερυψωμένη οροφή για τα πλαίσια με μακρύ μεταξόνιο). Οι κινητήρες περιλαμβάνουν τον τετρακύλινδρο υπερτροφοδοτούμενο πετρελαιοκινητήρα 2,5 λίτρων (100 ίππων) και το βενζινοκινητήρα V6 3,0 λίτρων (150 ίππων). Στην πίσω ανάρτηση καθιερώνονται σε όλες τις εκδόσεις τα ελικοειδή ελατήρια και η αντιστρεπτική δοκός. Στο σύστημα μετάδοσης οι βελτιώσεις είναι θεαματικές με την υιοθέτηση του Super Select 4WD σε συνδυασμό με ένα περισσότερο εξελιγμένο ABS. Τώρα πλέον η εμπλοκή τετρακίνησης ήταν δυνατή εν κινήσει και μέχρι την ταχύτητα των 100 χλμ./ώρα.

Από το 1998 το Pajero άρχισε να εφοδιάζεται με δύο νέους κινητήρες. Ένα V6 βενζινοκινητήρα 3,5 λίτρων (205 ίππων) με δύο επικεφαλής εκκεντροφόρους και 24 βαλβίδες και έναν υπερτροφοδοτούμενο πετρελαιοκινητήρα 2,8 λίτρων (125 ίππων). Ανταποκρινόμενη στις νέες προδιαγραφές για συμμετοχή στον αγώνα Παρίσι-Ντακάρ, η Mitsubishi δημιούργησε το 1997 την έκδοση Evolution με κινητήρα V6 3,5 λίτρων με μεταβλητό χρονισμό και βύθιση βαλβίδων, επίσης μεταβλητού μήκους αυλό εισαγωγής και νέα ανάρτηση.

Η τελευταία ανανέωση πριν από την έλευση της τρίτης γενιάς Pajero έγινε το 1998, με φαρδύτερα φτερά, νέα μάσκα και νέο προφυλακτήρα. Επίσης, όλοι οι V6 κινητήρες ήταν με διπλούς εκκεντροφόρους και 24 βαλβίδες.

Η τρίτη γενιά (2000-2006)
Η συσσωρευμένη εμπειρία και η βοήθεια των ηλεκτρονικών οδήγησαν τη Mitsubishi σε μία ριζική ανανέωση του Pajero το 1999, που άρχισε να διατίθεται εκτός Ιαπωνίας από το τέλος του 2000. Το αμάξωμα ήταν ξανασχεδιασμένο, χαμηλότερο και φαρδύτερο. Η μεγαλύτερη αλλαγή ήταν η κατάργηση του πλαισίου και η υιοθέτηση αυτοφερόμενου αμαξώματος, το οποίο σε σχέση με το προηγούμενο παρουσίαζε κατά 300% αυξημένη ακαμψία. Στον τομέα της μετάδοσης το νέο σύστημα Super Select 4WD ππ ήταν πλήρως ηλεκτρονικό, επιτρέποντας κάθε αλλαγή παραμέτρων με κάθε ταχύτητα κίνησης. Ακόμη τα συμβατικά γρανάζια στο βοηθητικό κιβώτιο αντικαταστάθηκαν από επικυκλικά, επιτρέποντας μεταβλητό ποσοστό μετάδοσης εμπρός-πίσω (από 33% έως 67%). Στο σύστημα διεύθυνσης χρησιμοποιήθηκε κρεμαγέρα στη θέση του ατέρμονα κοχλία των προηγούμενων γενεών. Ολοκληρώνοντας τις αλλαγές φτάνουμε στο νέο V6 βενζινοκινητήρα 3,8 λίτρων με 24 βαλβίδες (215 ίπποι).

Στην πολυτελέστερη μορφή της ιστορίας του έφτασε το Pajero στη γενιά αυτή, αφού πλέον αντιμετώπιζε σκληρό ανταγωνισμό από το συνεχώς αναβαθμιζόμενο Land Cruiser της Toyota αλλά και το ευρωπαϊκό Land Rover Discovery. Ωστόσο, ο χαρακτήρας του ικανού και αξιόπιστου 4x4 δεν χάθηκε, και απόδειξη είναι οι συνεχιζόμενες νίκες σε αγώνες αντοχής σε όλο τον κόσμο.

Ο θρύλος του Παρίσι-Ντακάρ
Αναμφισβήτητα το Mitsubishi Pajero είναι το αυτοκίνητο με τις περισσότερες νίκες στον εξαντλητικό μαραθώνιο Παρίσι-Ντακάρ. Η Mitsubishi, προκειμένου να αποκομίσει τη μέγιστη ωφέλεια, προτίμησε να συμμετάσχει στην κατηγορία όπου τα αυτοκίνητα δεν είχαν υποστεί μετατροπές.

Η πρώτη συμμετοχή στο 5ο Παρίσι-Ντακάρ το 1983, λίγους μήνες μετά την παρουσίασή του, εξελίχθηκε σε θρίαμβο. Και τα τέσσερα αυτοκίνητα που ξεκίνησαν τερμάτισαν κατακτώντας την πρώτη θέση στην κατηγορία χωρίς μετατροπές και Μαραθωνίου (καμία αντικατάσταση βασικών μηχανικών μερών). Επίσης κατέκτησε την πρώτη θέση ως η καλύτερη ομάδα, αφού όλα τα αυτοκίνητά της τερμάτισαν.

Ο θρίαμβος του 1983 επαναλήφθηκε το 1984, στην 6η διοργάνωση του Παρίσι-Αλγερία-Ντακάρ, με την ομάδα της Mitsubishi να κατακτά την πρώτη θέση στις κατηγορίες αυτοκινήτων χωρίς και με μετατροπές, στο Μαραθώνιο και στα οχήματα με πετρελαιοκινητήρα.

Οι επιτυχίες μετά και το 7ο Παρίσι-Αλγερία-Ντακάρ είχαν γίνει ρουτίνα για το Pajero, που επαναλάμβανε τις νίκες του σχεδόν κάθε χρόνο. Αυτή η σημαντική παρακαταθήκη οδήγησε το Pajero στην κορυφή των προτιμήσεων όχι μόνο όσων ζητούσαν ένα 4x4 για ιδιωτική χρήση, αλλά και των αγωνιζομένων, αφού κάθε χρόνο οι συμμετοχές με Pajero αύξαναν γεωμετρικά.

Τα αμφίβια Pajero
Οι εξαιρετικές ικανότητες κίνησης του Pajero εκτός δρόμου οδήγησαν τη φαντασία των τεχνικών στη δημιουργία μιας σειράς τεσσάρων πρωτοτύπων από το 1985 έως το 1987, με δυνατότητα πλεύσης σε νερό.

Το πρώτο πρωτότυπο, το Fuori Strada του 1985, με στεγανά μηχανικά μέρη διέσχιζε ποταμούς βάθους έως 1 μέτρο. Το Fuori Strada του 1986 αναπτύχθηκε από τη Mitsubishi Γερμανίας και εξοπλισμένο με πλωτήρες έπλεε στο νερό, ενώ την προώθηση εξασφάλιζε μία έλικα. Επίσης στο Τόκιο παρουσιάστηκε το 1987 το Fuori Strada ππ, εφοδιασμένο με πιο συμπαγείς πλωτήρες και σύστημα προώθησης με εκτόξευση νερού. Τέλος, στο τέταρτο πρωτότυπο του 1987 οι πλωτήρες ήταν ενσωματωμένοι στο αμάξωμα (προφυλακτήρες), καθιστώντας το αμφίβιο όχημα περισσότερο ασφαλές.